تبلیغات
سرزمین من استهبان - مراسم چک چکو
سه شنبه 13 آبان 1393  02:41 ب.ظ
توسط: مرتضی

واژه چک‌چکو برگرفته از کلمه چکاچک و صدای برخورد شمشیرهاست.
دسته عزاداران با لباس های سیاه و شال های سبز در یك دایره در میدان مرکزی شهر حلقه زدند و در فاصله یك قدم می گردند، در میان دست هایشان چوب های كوچكی وجود دارد. در میانه مرثیه خوان ایستاده و می خواند :

این دل تنگم عقده ها دارد
گوییا میل كربلا دارد
ای یزید این سر، بر تو مهمان است
گز لبش جاری، صوت قران است
مردان سیاه پوش چوب ها را به بالای سر می برند و بر هم می سایند و با آهنگ مرثیه خوان تكرار می كنند :
كز لبش جاری صوت قران است
صدایی چك چك چوب ها با صدای مرثیه خوان در هم می پیچد.


آیین نمایشی چك چكو هر ساله در استهبان فارس در ظهر عاشورا بر پا می شود . این آیین شكلی سمبلیك از اتفاقاتی است كه پس از شهادت سرور آزادگان جهان حضرت اباعبدالله الحسین بر پا می شود. مردم این شهر همسایه زاگرس معتقدند بر اساس روایت مورخین پس از شهادت امام حسین لشكریان یزید به دستور شمر لعین اسب هایشان رابر جنازه شهدای كربلا می تازند و این صدای چك چك یاد آور سم كوبی اسبان اشقیا بر بدن های مطهر اولیا است.
مرثیه خوان دوباره می خواند:
ای فرنگی در مجلست حاضر
این چه آیین و ، این چه ایمان است ؟
سید محمد غضنفر پور مرثیه خوان این گروه در خصوص این آیین به میراث خبر توضیح می دهد:«این آیین نمایشی در استهپان فارس در عصر عاشورا برگزار می شود.»
وی در خصوص عقیده بر پایی این آیین می گوید:« مراسم چك چكو اشاره به چك چك سم های اسب بر بدن مطهر امام یا چك چك شمشیر در صحنه جنگ است.»
محمود خوش نیت سرپرست و كارگردان این آیین نیز با اشاره به برخی از روایت های برگزاری این مراسم می افزاید:«یكی از روایت های این آیین این است كه در مجلس یزید هنگامی كه سر مطهر شروع به خواندن قران كرد یزید لعین با چوب خیزران بر دهان آن حضرت ضرباتی زد.»
مزن ظالم، چوب كین هر دم، بر لب پر خون
كین لب پر خون بوسه گاه ختم رسولان است
مزن ظالن، چوب خود بر دار ، پیش این چشمان یتیمانش
مردان می چرخند و اشعار را با هم تكرار می كنند و چوب ها را بر هم می كوبند.
غضنفر پور كه 50 سال است در این مراسم شركت می كند و در رثای سرور شهیدان مرثیه می خواند در خصوص قدمت این مراسم در استهبان می گوید:« این مراسم 150 تا 200 سال پیش دراین شهر برگزار می شد. بیشتر اشعارش ثابت است و اشعاری كه انتخاب شده سنتی است و دهان به دهان نقل شده است.»
خوش نیت می گوید:گویندگان این اشعار شاعران استهبان هستند كه در طی سال ها این اشعار را سروده اند. »
چك چكو نوعی تعزیه و نمایش سنگ پرانی است. عزاداران دو چوب تراشیده كه از نوعی صندل تراشیده شده هاست را در مشت می گیرند و بر اساس آهنگ شعر مرثیه خوان دست ها را بر بالای سر می برند و آن ها را به هم می كوبند و سپس خم می شوند و سنگ ها را در میان پاها بار دیگر بر هم می زنند و یك قدم به جلو می روند.
به گفته خوش نیت در اصل این مراسم با برهم زدن سنگ بر گزار می شد ولی به دلیل خورد شدن سنگ چوب جایگزین شد.
كارگردان این گروه می گوید:« این مراسم نوعی نمایش است و حالت نمادین دارد .این نمایش كه خاص روز عاشوراست ، با حضور حداقل 200 تا 300 نفراجرا می شود.»
اعضای این گروه عزاداران در محله آب بخش شهر استهبان گردهم می آیند و چك چكو را برگزار می كنند.
مرثیه خوان دوباره با آواز می خواند:
تو خود كشتی شاه دینم را
می كشی اینك ، عابدینم را
آه وای یاران، از دل زینب
داد و فریاد از ، مشكل زینب
می روم می بینم ، در كجا زینب
شكوه از شمر بی حیا دارد.
حلقه گسترده تر می شود چك چك فضا را پر می كند :
می روم ببینم ببینم ، در كجا كلثوم
از غم اكبر ، ناله ها دارد
می روم ببینم ، در كجا قاسم
عیش دامادی وین به پا دارد ؟
این دل تنگم عقده ها دارد
گوییا میل كربلا دارد
یا بكش ما را ، جای آن بیمار
چون كه این ، باب ما یتیمان است
[http://www.aparat.com/v/gm3e2]


نظرات()   
   
نیکان
سه شنبه 20 آبان 1393 04:40 ب.ظ
خیلی خوبه
avina
سه شنبه 20 آبان 1393 10:15 ق.ظ
عالی بود از امروز طرفدار وبلاگت شدم و میخوام باهات تبادل لینک کنم خوشحال میشم قبول کنی
مصطفی شهسواری
دوشنبه 19 آبان 1393 10:00 ق.ظ
عالی بود از امروز طرفدار وبلاگت شدم و میخوام باهات تبادل لینک کنم خوشحال میشم قبول کنی
sahar
دوشنبه 19 آبان 1393 08:36 ق.ظ
سلام خوبی . وبلاگ تحسین بر انگیزی دارین . امیدوارم همیشه موفق باشی . لطفا به منم سر بزن . خوشحال میشم تبادل لینک کنیم
پردیس انصاری
یکشنبه 18 آبان 1393 06:01 ب.ظ
دارم آرشیو وبلاگ های خوب و جذاب رو جمع می کنم یه سر بهم بزن وبلاگت رو ثبت کن صفحه ای که ساختم بازدید بالایی داره
minoo
یکشنبه 18 آبان 1393 09:25 ق.ظ
بازدید وبلاگت رو نمیخوای زیاد کنی؟ همین حالا وبلاگت رو توی لیست دوستانم ثبت کن تا بازدیدت روزانه بیشتر از همیشه شه
امیر علی
شنبه 17 آبان 1393 01:40 ب.ظ
سلام خوبی . وبلاگ تحسین بر انگیزی دارین . امیدوارم همیشه موفق باشی . لطفا به منم سر بزن . خوشحال میشم تبادل لینک کنیم
ترانه
چهارشنبه 14 آبان 1393 04:22 ب.ظ
اگه لینکت رو توی لیست وبلاگهای دوستانم ثبت نکنی دیگه بهت سر نمیزنم گفته باشم
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.